U CENTRU ULCINJA SPOMENIK SKENDERBEGU: Statua u čast albanskog nacionalnog heroja kojeg je odlikovao Vatikan!

Statua Đerđa Kastriotija Skenderbega bit će postavljena na kružnom toku u centru grada Ulcinja u Crnoj Gori. Ovu vijest potvrdio je gradonačelnik Ulcinja Ljoro Nrekić, koji je dodao da je za to dobijena saglasnost Ministarstva kulture.

Bulevar u Ulcinju na kojem se nalazi kružni tok nosi ime ovog albanskog nacionalnog heroja. Skenderbeg je, inače, u Ulcinju imao kuću pored  rijeke Bune gdje se ‘dodiruju slana i slatka voda’, koju su nakon njegove smrti 1468. godine, naslijedili njegovi rođaci. Heroj nacije i zapadne civilizacije, borac za katoličanstvo i Vatikan protiv Osmanlijske okupacije albanskih teritorija, poticao je iz feudalne porodice Kastriota koja je od sredine 14. do sredine 15. vijeka kontrolisala djelove centralne Albanije, istočne Crne Gore i Makedonije.

Zapadna civilizacija ga smatra nasljednikom nepobjedivog Iskendera/Aleksandra Velikog te su mu zbog toga i dali počasno ime Skender.  Prvobitno latinsko prezime, „Castrioti” (isto kao „Castriothi” 1408. godine), u savremenu albansku historografiju je donijeto kao „Kastrioti”. „Gjergj” je savremeni albanski ekvivalent imena Đerđ. Neki historičari ga zovu „Georgius Castriotus Scanderbegus” u svojim naučnim radovima.

Pod svojim je zapovjedništvom uspio ujediniti sve albanske kneževe u Lješku ligu (1444), koja je bila osnovana radi borbe protiv Osmanlija. U početku ga je Murat II. priznao za albanskog tributarnoga kneza, ali je Skenderbeg uskoro podignuo ustanak za oslobođenje Albanije od osmanske vlasti. Pošto su Osmanlije 24 puta neuspješno pokušali zauzeti Kruju, sam je Murat II. zajedno sa svojim sinom Fatihom na čelu velike vojske krenuo u pohod i 1450. opsjeo grad, koji je Skenderbeg ipak uspio obraniti. U svojim je ratovima Skenderbeg imao potporu Papinske Države, Mletačke Republike i Napuljskoga Kraljevstva; papa mu je dodijelio  titulu athleta Christikoja se dodjeljivala ‘Kristovim mučenicima’.

Papa Kalist III je veličao Skenderbega i isticao ga za primjer koji bi zapadni vitezovi trebali  slijediti, kao nekoga ko je istinski Athleta Christi, budući da je 25 godina sprječavao prodor Osmanlija u Zapadnu Europu.  Papa Kalist III i njegov nasljednik papa Pije II su postavili temelje Skenderbegove reputacije herojskog branioca katoličanstva i Vatikana, reputacije koja će se održavati u Europi tokom narednih vijekova sve do danas.

Skenderbeg je u Napulju bio vojvoda aragonske vojske protiv Anžuvinaca. U Mletačko-turskom ratu branio je Kruju od Osmanlija (1466–67), ali je ubrzo nakon toga umro.

(Global CIR/Enciklopedija Leksikografskog zavoda ‘Miroslav Krleža’/Agencije)

Komentiraj