VIDEO: Kamenje koje raste i pomjera se samo od sebe

U gradiću Kosteštiju u Rumuniji nalazi se kamenje koje već dugo zbunjuje geologe širom svijeta.

Posljednjih stotinjak godina lokalno stanovništvo zna za „trovante“ (u prevodu – cementni pijesak), sferne grudve prirodnog cementa od pijeska koje su nastale najvjerovatnije tokom seizmičke aktivnosti prije gotovo šest miliona godina.

Kurioizitet je što ovo kamenje „raste“ kada dođe u kontakt sa vodom, a i samo se pomjera, pa se, zavisno od veličine kamena, on može proširiti u prečniku od nekoliko milimetara do nekoliko desetina centimetara, navode Novosti.

Postoji nekoliko lokacija u Rumuniji na kojima postoje trovanti, ali su najraznolikiji u Kosteštiju. Naučnici vjeruju da je razlog za širenje u velikoj mjeri visok sadržaj mineralnih soli u sedimentu koji se nalazi ispod očvrsnule „kore“.

Kada se površina stijene navlaži, soli upijaju vodu, što vrši pritisak na pješčar da se širi, odnosno raste.

Zbog ove neobičnosti osnovan je prirodni rezervat u Kosteštiju, namijenjen očuvanju ovih geoloških formacija, koji privlači turiste iz cijelog svijeta, i pod zaštitom je UNESCO. Prema važećoj teoriji, trovanti predstavljaju dijagenetske teksture koje odražavaju paleodinamičke (paleoseizmičke) uslove i odgovaraju specifičnim sabijanjima pješčanih sedimenata koji sadrže lokalne rastvore (posebno karbonatne) nagomilane u pijesku, koji su tokom značajnih seizmičkih udara i pod uticajem snaga unutrašnje kohezije skloni sfernim oblicima.

Vjeruje se da gravitaciona sila, seizmički udari, kohezione sile rastvora (posebno površinski napon) i adheziona sila između zrna pijeska i tečnosti učestvuju u ovom procesu. Treba napomenuti da je hipoteza o seizmičkom porijeklu trovanta dobro podržana mnogim laboratorijskim eksperimentima.

Međutim, geologe i dalje zbunjuje unutrašnja struktura trovanta. Poput godova u presjeku stabala drveća, kada se kamenje presiječe može se vidjeti niz prstenova. Nije sigurno kako se ovo dogodilo.

(Global CIR/Agencije)

Komentiraj